Hosta’s in de herfst: dit doe je nu voor gaaf blad in het voorjaar

Er is geen plant die zo abrupt van sieraad naar sloopwerk gaat als de hosta. In juli ligt die brede, gerimpelde bladermat er nog perfect bij, en half september begint hij te vergelen en om te vallen. Het Amerikaanse tuinplatform The Spruce wees er deze week op dat hosta’s in het najaar eigen zorg vragen, en dat klopt. Wat je nu doet, zie je volgend voorjaar terug in de bladeren.

Het goede nieuws is dat het weinig werk is. Het minder goede nieuws is dat de meest gemaakte fout precies de makkelijkste is, namelijk alles laten liggen tot het voorjaar.

Het blad mag eraf, maar niet te vroeg

Een hosta trekt aan het eind van het seizoen alles wat hij nog kan gebruiken uit zijn blad terug naar de wortelstok. Zolang dat blad nog groen is, is het dus aan het werk. Wacht daarom tot het echt geel of slap wordt, meestal na de eerste stevige nachtvorst, en knip het dan af tot een paar centimeter boven de grond.

Anders dan bij een hortensia hoef je hier niets te laten staan voor de bloei van volgend jaar. Hosta’s lopen uit vanuit de wortelstok en bloeien op nieuwe scheuten, dus je kunt het oude blad zonder risico helemaal weghalen. Wie twijfelt over andere planten in de border, vindt het verschil terug in ons stuk over wat je bij de hortensia juist wel laat zitten.

Waarom dat blad niet mag blijven liggen

Hier zit de echte winst van de klus. Dat dikke, zachte hostablad verteert langzaam en blijft de hele winter als een vochtig dekentje op de kroon liggen. Dat is precies het adres waar slakken graag overwinteren, en waar ze in maart al zitten als de eerste scheuten door de grond prikken. Wie zich elk voorjaar afvraagt waarom die nieuwe bladeren binnen twee weken vol gaten zitten, heeft de verklaring meestal in november laten liggen.

Ook schimmelziekten hebben baat bij rottend blad dat tegen de plant aan blijft hangen. Ruim het dus echt op in plaats van het naast de plant te schuiven. Aangetast blad gaat bij het groenafval en niet op de composthoop.

Afdekken doe je pas daarna

Is het blad weg, dan mag er een laag mulch overheen, zo’n vijf tot tien centimeter van bijvoorbeeld bladcompost, houtsnippers of dennennaalden. Dat is niet om de plant warm te houden, want een hosta is hier volkomen winterhard. Het is om te voorkomen dat de grond telkens bevriest en weer ontdooit, want dat wisselen duwt de wortelstok langzaam omhoog uit de grond.

Eén ding daarbij, en het is een belangrijk ding. Leg de mulch rond de plant en niet als een bult bovenop de kroon, want daaronder blijft het te nat en dan rot het groeipunt weg. Een beetje lucht op het hart van de plant is genoeg.

Dit is ook het moment om te delen

Is je hosta in het midden kaal geworden of simpelweg te breed voor zijn plek, dan is nu de tijd om hem te splitsen. Steek de pol met een spade rondom los, licht hem eruit en snijd of trek hem in stukken met elk een paar ogen en een flinke plukwortel. Zo krijg je gratis planten en gaat de oude pol weer vooruit.

Doe dat wel op tijd, dus ruim voor de eerste vorst, zodat de stukken nog een maand hebben om aan te wortelen. Half september tot begin oktober is daarvoor in Nederland een prima raam. Water geven hoort erbij, ook als het weer meevalt, want een pas verplante hosta die droog de winter in gaat komt er slecht uit.

Hosta’s in een pot vragen iets meer

Staat de plant in een pot, dan ligt het anders. De wortels zitten daar veel dichter bij de kou, en een pot die vol water staat en dan bevriest is dodelijker dan welke vorst in de volle grond ook. Zet de pot dus op potvoetjes of tegen een muur, zorg dat het gat onderin echt open is, en pak de pot desnoods in met noppenfolie of een jutezak.

Vergeet die pot ook niet helemaal. In een zachte, droge winterperiode kan de grond in een pot uitdrogen terwijl de tuin nat is, en dat kost je de plant.

Bemesten kun je beter overslaan

De verleiding om de border in het najaar nog een handje mest te geven is groot, maar bij hosta’s werkt dat averechts. Stikstof zet de plant aan tot nieuwe groei die de winter niet haalt. Bewaar de compost voor het voorjaar, als de eerste puntjes zich laten zien.

Daarmee is het rijtje ook rond. Blad eraf als het geel is, weg met dat blad, een laag mulch ernaast en verder niets. Hooguit een kwartier werk per plant, en het scheelt volgend voorjaar een border vol aangevreten bladeren. Wie de schaar toch in de hand heeft, kan meteen door naar de klussen die deze weken nog in de tuin liggen.