Amaryllis planten voor bloei met kerst: wanneer je bol de pot in moet
Een amaryllis bloeit drie tot acht weken na het planten, afhankelijk van waar de bol vandaan komt. Zo kies je je plantdatum voor kerst en bewaar je de bol voor volgend jaar.
Een kale bol in een pot op de vensterbank ziet er half oktober nog niet uit als iets voor de feesttafel. Toch is dit het moment om erover na te denken. Duurzaam Nieuws schreef vandaag dat wie een amaryllis half oktober plant, rond kerst bloemen kan verwachten, omdat de bloemen meestal na zes tot tien weken verschijnen. Dat is een ruime marge. Wie precies met kerst bloei wil, kijkt daarom beter naar één ding dat op het etiket of de verpakking staat, namelijk waar de bol gekweekt is.
En er is nog een reden om nu even stil te staan bij je keuze. Een amaryllis kan jaren mee, als je hem de kans geeft. Veel bollen die rond deze tijd in de winkel liggen zijn juist gemaakt om na één bloei weggegooid te worden.
Waar de bol vandaan komt bepaalt je plantdatum
Iowa State University houdt in zijn tuininformatie over amaryllis twee tempo’s aan. Bollen uit Nederland bloeien doorgaans zes tot acht weken na het oppotten, bollen uit Zuid-Afrika al na drie tot vijf weken. Leg je dat naast de kalender van dit jaar, dan zie je waarom een vaste plantdag niet bestaat.
| Herkomst van de bol | Bloei na oppotten | Vandaag geplant, bloei rond | Voor bloei met kerst planten tussen |
|---|---|---|---|
| Nederland | 6 tot 8 weken | 30 november tot 14 december | 29 oktober en 12 november |
| Zuid-Afrika | 3 tot 5 weken | 9 tot 23 november | 19 november en 3 december |
De twee rechter kolommen zijn uitgerekend vanaf 19 oktober 2026 en vanaf kerstavond, met de weken van Iowa State als basis. Het zijn richtdata, want warmte en licht in jouw huis versnellen of vertragen de groei. Wat de tabel wel laat zien is dat een Nederlandse bol die je vandaag plant eerder begin december bloeit dan met kerst. Wil je de bloemen echt op de feestdagen, dan wacht je met zo’n bol beter tot eind oktober of begin november. Iowa State noemt zelf begin tot half november als plantmoment voor kerstbloei. Een Zuid-Afrikaanse bol kan nog veel langer in de zak blijven.
Bloeit hij toch te vroeg, dan is dat geen ramp. Zet de plant zodra de knoppen opengaan op een koelere plek zonder directe zon, dan houden de bloemen het langer vol. Iowa State noemt daarvoor 18 tot 21 graden.
Wat je nodig hebt en waar je het haalt
Een amaryllis vraagt weinig spullen. Losse bollen vind je in het najaar bij tuincentra, bouwmarkten met een tuinafdeling en bij bloembollenverkopers online. Kies een grote, stevige bol, want de grootste bollen maken volgens Iowa State meestal twee of drie bloemstelen.
- een losse, stevige amaryllisbol
- een pot met een gat in de bodem, een paar centimeter breder dan de bol
- potgrond, bij voorkeur turfvrij, met een handje zand erdoor
- een schotel onder de pot
- eventueel een stokje voor een steel die gaat hangen
Die turfvrije potgrond is de plek waar je met weinig moeite een duurzamere keuze maakt. Een bol heeft geen turf nodig om goed te groeien. Hoe je zelf turfvrije potgrond mengt lees je in ons eerdere stuk. Duurzaam Nieuws haalt de tip om zand door de grond te mengen aan, zodat overtollig water weg kan lopen. Sommige bollensets komen met een geperst schijfje kokosvezel. Volgens Iowa State is dat vaak te weinig om de bol goed in te zetten, en gewone potgrond werkt makkelijker.
Zo zet je de bol in de pot
- Doe een laagje potgrond onder in de pot en zet de bol in het midden.
- Vul aan met grond en druk die rond de wortels en de bol aan. De bovenste helft van de bol blijft boven de grond uitsteken.
- Laat ongeveer twee centimeter ruimte tussen de grond en de rand van de pot, dan loopt het water er bij het gieten niet over.
- Geef één keer flink water en zet de pot op een warme plek. Iowa State houdt 21 tot 24 graden aan.
- Houd de grond daarna net vochtig. Pas als er groen boven de bol uitkomt, gaat hij naar een zonnige vensterbank en geef je vaker water.
- Draai de pot elke dag een kwartslag zodra de steel groeit. Anders buigt hij naar het raam toe.
Het lastigste moment zit in stap vijf. Een bol zonder blad verbruikt nauwelijks water, en natte grond rond een bol zonder groei is vragen om rot. Daarom is dat zand en het gat in de pot meer dan een detail.
Heb je een kat of hond, zet de pot dan buiten bereik. Volgens Iowa State zijn zowel de bol als de plant giftig. Bloemen en katten gaan wel vaker slecht samen, zo zijn lelies voor katten levensgevaarlijk.
Kies een bol die volgend jaar weer kan bloeien
In de winkel liggen rond deze tijd ook bollen die rondom in een laag gekleurde was zitten, soms met glitter. Ze hebben geen grond en geen water nodig en bloeien op de reserves in de bol. Dat is handig als cadeau, maar Iowa State noemt ze uitdrukkelijk bollen voor eenmalig gebruik. Na de bloei gaan ze weg, en de was moet er eerst af voordat de bol op de composthoop mag, omdat was en glitter daar niet goed afbreken. Een kale bol in een pot doet hetzelfde op de vensterbank en gaat jaren mee. Wie liever niets weggooit wat nog bruikbaar is, heeft hier een makkelijke keuze.
Wie de bol wil houden, knipt na de bloei alleen de steel af, een paar centimeter boven de bol, en laat de bladeren staan. Die bladeren vullen de voorraad in de bol weer aan. Zet de plant in het voorjaar en de zomer licht en geef af en toe verdunde plantenvoeding. Daarna heeft de bol een koele periode nodig om opnieuw bloemen aan te maken. Duurzaam Nieuws en Iowa State noemen daarvoor allebei 10 tot 13 graden, minstens acht tot tien weken lang. Een onverwarmde slaapkamer of een vorstvrije schuur is daar vaak geschikt voor. Geef je de bol die rust in het najaar, dan kan dezelfde pot een volgende winter gewoon weer op tafel.